Λέγεται χωροταξικό, αλλά δεν είναι

Το Εθνικό Χωροταξικό Σχέδιο έρχεται πολύ αργά, όταν έχει πια διαμορφωθεί μη βιώσιμη κατάσταση στη χώρα. Επομένως, πρωταρχικός σκοπός του έπρεπε να είναι:
η Περιβαλλοντική Αποκατάσταση, και δη των καταστραφέντων δασικών και φυσικών οικοσυστημάτων, των υδατικών και παρακτίων συστημάτων, η οριοθεσία της γεωργικής γης και η ανάκτηση του σφραγισμένου εδάφους.
Επιβάλλεται, επίσης: η μετεγκατάσταση της βαριάς βιομηχανίας, που έχει καταστρέψει πολύτιμους κόλπους, όπως ιδίως της Ελευσίνος, τον Παγασητικό και τον Θερμαϊκό, η αποκατάσταση του Φαληρικού Όρμου, αλλά και η ανάπλαση του επίσης κατεστραμμένου αστικού περιβάλλοντος των μεγάλων πόλεων. Τίποτε όμως απ’ αυτά δεν προβλέπεται στο Σχέδιο, που νομιμοποιεί απλώς την άγρια ανάπτυξη του παρελθόντος, την οποία και συνεχίζει.
Συνεπώς δεν μπορεί να θεωρηθεί με κανένα τρόπο βιώσιμο χωροταξικό σχέδιο, όπως επιβάλλει ο θεμελιώδης κανών της βιωσιμότητος, ισχύων τόσο στο Διεθνές και Ευρωπαϊκό Δίκαιο, όσο και στο Σύνταγμα της Χώρας.

Μιχαήλ Δεκλερής

Σε ημερίδα που οργανώθηκε από το Επιμελητήριο Περιβάλλοντος και Βιωσιμότητας στις 18 Απριλίου και 9 Μαΐου 2008, παρουσιάσθηκε εμπεριστατωμένη κριτική του κατατεθέντος στην Βουλή Εθνικού Χωροταξικού Σχεδίου της χώρας μας. Το συμπέρασμα της ημερίδας υπήρξε απορριπτικό για το προτεινόμενο σχέδιο, για το οποίον ζητήθηκε να αποσυρθεί και να ανασυνταχθεί εξ αρχής σε εντελώς διαφορετική βάση.

Σύμφωνα με τον κ. Μιχαήλ Δεκλερή, Πρόεδρο του Επιμελητηρίου και Αντιπρόεδρο Σ.τ.Ε. ε.τ., υποχρεωτικός πρωταρχικός σκοπός της βιωσίμου Εθνικής Χωροταξίας είναι η Περιβαλλοντική Αποκατάσταση, την οποίαν το προτεινόμενο σχέδιο αγνοεί πλήρως, νομιμοποιώντας έτσι τις μετά από δεκαετίες παρανομιών συντελεσμένες καταστροφές στο περιβάλλον της χώρας μας.

Σύμφωνα με την Σύμβουλο Επικρατείας, κ. Μαρία Καραμανώφ, το προτεινόμενο γενικό πλαίσιο χωροταξικού σχεδιασμού παραβιάζει κατάφωρα τόσο την Συνταγματική Αρχή της Βιωσιμότητας, όσο και την Ευρωπαϊκή Νομοθεσία (Οδηγία 2001/42ΕΚ). Η τελευταία επιβάλλει πριν από την κατάρτιση του οποιουδήποτε χωροταξικού σχεδίου την κατάρτιση και έγκριση τεκμηριωμένης επιστημονικής μελέτης Περιβαλλοντικών Επιπτώσεων, διότι μόνον έτσι αποδεικνύεται με επιστημονική βεβαιότητα ο βιώσιμος χαρακτήρας του εκάστοτε προτεινομένου χωροταξικού σχεδιασμού. Στην περίπτωσή μας τέτοια μελέτη δεν έχει γίνει.

Σύμφωνα με τον καθηγητή χωροταξίας – πολεοδομίας του ΕΜΠ, κ. Ιωσήφ Στεφάνου, το σχέδιο μεταξύ άλλων πάσχει διότι ούτε κάν αγγίζει την εκτός σχεδίου δόμηση, φαινόμενο μοναδικό εν Ελλάδι (καμμία ευρωπαϊκή χώρα δεν κτίζει εκτός θεσμοθετημένων ορίων). Ο κ. Στεφάνου τονίζει ότι το μέγεθος των εντός σχεδίου περιοχών της χώρας είναι τόσο μεγάλο που θα έφθανε να καλύψει ανάγκες υπερπολλαπλάσιες του ελληνικού πληθυσμού και των επισκεπτών που ετησίως δεχόμαστε ή που μπορούμε να δεχτούμε τα επόμενα 15 χρόνια. Επομένως δεν υπάρχει κανείς λόγος να θυσιάσομε στο τσιμέντο πολύτιμη αγροτική γή, δάση, αιγιαλούς και το πανέμορφο φυσικό τοπίο μας. Την άποψη αυτήν συμμερίζεται και ο καθηγητής της Αρχιτεκτονικής Σχολής του ΕΜΠ, κ. Αλεβιζάτος, ο οποίος δηλώνει ότι η κατάργηση, ή έστω ο σοβαρός περιορισμός της εκτός σχεδίου δόμησης θα έπρεπε να είναι το πρώτο μέτρο χωροταξικής πολιτικής που θα έπρεπε να ληφθεί στην Ελλάδα.

Σύμφωνα με τον Πρόεδρο των δασολόγων δημοσίων υπαλλήλων, κ. Ν. Μπόκαρη, σε συνδυασμό με το χωροταξικό, το ΥΠΕΧΩΔΕ αυτήν την εποχή καταρτίζει πρόχειρο δήθεν δασολόγιο, που εντελώς αντιεπιστημονικά επιτρέπει σφάλμα μετρήσεων μέχρι και 30%. Μέσω του επιτρεπομένου αυτού σφάλματος θα μπορέσουν να αποχαρακτηρισθούν από δασικά τα εκατομμύρια στρέμματα δασικών εκτάσεων που δέν μπόρεσαν να αποχαρακτηρισθούν διά της αναθεωρήσεως του Άρθρου 24. Έτσι η εκτός σχεδίου δόμηση όχι μόνον δεν θα περιορισθεί, αλλά θα επεκταθεί και σε προστατευόμενες σήμερα δασικές περιοχές.

Από τις ομιλίες έγινε σαφές ότι στόχος του προτεινομένου χωροταξικού σχεδίου είναι μία Ελλάδα – τουριστικό – διαμετακομιστικό κέντρο, διασχιζόμενη απ’ άκρου εις άκρον από μικρούς, μεγάλους, μεσαίους οδικούς άξονες, γεμάτη λιμένες μέσω των οποίων θα διακινείται το εμπόριο Ευρώπης – Ασίας, με τα καλύτερα σημεία της παραδομένα σε ξενοδοχεία, μαρίνες και γιγαντιαία τουριστικά χωριά – τόπους μόνιμης κατοικίας βορειοευρωπαίων (βλ. Κάβο Σίδερο), με άγρια εκμετάλλευση των ορυκτών κοιτασμάτων της, με συνεχιζόμενη εκτός σχεδίου άναρχη δόμηση, χωρίς υποδομές και οργάνωση, με ως εκ τούτου μειούμενη την αγροτική γη και τα δάση. Ως αντίβαρο των παραπάνω αυτή η Ελλάδα θα έχει και μερικές προστατευόμενες περιοχές φυσικού κάλλους και πολιτισμού (κι αυτές λιγότερες απ’ ότι σήμερα), επιλεγμένες με μοναδικό κριτήριο το ενδιαφέρον των ξένων γι’ αυτές, που θά διατηρούνται μουσειακώς, τόσο όσο χρειάζεται για να προσελκύουν – τι άλλο; – τουρίστες και χρήμα.

Και για τους κατοίκους αυτής της χώρας, τι θα απομείνει; Ό,τι δεν ενδιαφέρει τους ξενοδόχους, το διεθνές εμπόριο, τους κατασκευαστές, τις εταιρείες εξορύξεως, τους μεσίτες γης και τσιμέντου. Οι κατεστραμμένες παραλίες, οι αβίωτες πόλεις, τα αδιάφορα χωριά, οι μολυσμένες βιομηχανικές περιοχές (βλ. Πτολεμαΐδα, Ελευσίνα, Μεγαλόπολη), η οικοπεδοποιημένη αγροτική γη, τα καμμένα και τσιμεντωμένα δάση.

Είναι η Ελλάδα των εργολάβων. Τέτοια Ελλάδα θέλομε να κληροδοτήσομε στα παιδιά μας;

Αναφορές:

1. Μ. Δεκλερή, Περιβαλλοντική Αποκατάσταση: Ο υποχρεωτικός πρωταρχικός σκοπός της Βιωσίμου Εθνικής Χωροταξίας.

2. Μ. Καραμανώφ, Επιστημονική κριτική του χωροταξικού σχεδίου.

3. Ι. Στεφάνου, Επιστημονική κριτική του χωροταξικού σχεδίου: Περίληψη εισηγήσεως.

4. Ν. Μπόκαρης, Εθνικό Χωροταξικό σχέδιο και κατάρτιση “δασολογίου” από το ΥΠΕΧΩΔΕ.

5. Ιστοχώρος Επιμελητηρίου Περιβάλλοντος και Βιωσιμότητας

Αφήστε μια απάντηση

Η ηλ. διεύθυνση σας δεν δημοσιεύεται.

Αυτός ο ιστότοπος χρησιμοποιεί το Akismet για να μειώσει τα ανεπιθύμητα σχόλια. Μάθετε πώς υφίστανται επεξεργασία τα δεδομένα των σχολίων σας.